Ngày 05/11/2026, nhóm nghiên cứu mạnh “Nguồn gen, chọn tạo giống và Công nghệ Hoa, cây cảnh” thuộc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hoa, cây cảnh tổ chức seminar khoa học với chủ đề “Thúc đẩy hợp tác phát triển ngành hoa, cây cảnh và đô thị xanh tại Việt Nam”. Chương trình là diễn đàn trao đổi giữa các nhà khoa học, tổ chức nghề nghiệp và cơ sở sản xuất về đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng giống, mở rộng thị trường và tăng cường kết nối quốc tế cho ngành hoa, cây cảnh Việt Nam.

Diễn đàn trao đổi khoa học, kết nối các chủ thể trong chuỗi giá trị hoa, cây cảnh

Seminar có sự tham dự của ông Tim Briercliffe – Tổng Thư ký Hiệp hội quốc tế các Nhà sản xuất Hoa và Cây cảnh (International Association of Horticultural Producers – AIPH); đại diện Hội Sinh vật cảnh Việt Nam, Viện Nghiên cứu Rau quả thuộc Học viện Nông nghiệp Việt Nam, cùng các chuyên gia, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trong lĩnh vực hoa, cây cảnh. Hoạt động diễn ra trong khuôn khổ chương trình thăm, làm việc và khảo sát các mô hình sản xuất hoa, cây cảnh tại Việt Nam của đoàn AIPH.

Toàn cảnh seminar khoa học với sự tham dự của đại diện AIPH, Hội Sinh vật cảnh Việt Nam và Viện Nghiên cứu Rau quả- Học viện Nông nghiệp Việt Nam

Trong phát biểu chào mừng, PGS.TS. Nguyễn Quốc Hùng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Rau quả, nhấn mạnh ý nghĩa của việc trao đổi trực tiếp giữa đơn vị nghiên cứu, tổ chức nghề nghiệp và mạng lưới chuyên gia quốc tế. Đây là cơ hội giới thiệu những kết quả nghiên cứu, những mô hình sản xuất tiêu biểu và nhu cầu hợp tác thực tiễn, đồng thời tiếp cận kinh nghiệm quốc tế về quản trị chất lượng, phát triển thị trường và ứng dụng khoa học công nghệ.

Về phía Hội Sinh vật cảnh Việt Nam, TS. Nguyễn Hữu Vạn, Chủ tịch Hội, đề cao vai trò của hợp tác đa bên trong việc hình thành hệ sinh thái sản xuất – nghiên cứu – thương mại. Ông đề xuất tăng cường kết nối chuyên gia, trao đổi thông tin thị trường và tìm kiếm các hình thức hợp tác phù hợp để nâng cao giá trị sản phẩm hoa, cây cảnh, gắn phát triển ngành với xây dựng không gian sống xanh và bền vững.

PGS.TS. Nguyễn Quốc Hùng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Rau quả phát biểu tại hội nghị 

TS. Nguyễn Hữu Vạn, Chủ tịch Hội sinh vật cảnh Việt Nam đề xuất phương án hợp tác 

Tiềm năng và yêu cầu đổi mới của ngành hoa, cây cảnh Việt Nam

Tại seminar, PGS.TS. Đặng Văn Đông, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Rau quả, trình bày khái quát tình hình phát triển ngành hoa, cây cảnh và định hướng tăng trưởng theo hướng xanh, thông minh, hội nhập. Báo cáo nhấn mạnh những lợi thế cơ bản của Việt Nam về đa dạng điều kiện sinh thái, nguồn gen thực vật bản địa phong phú, di sản văn hóa hoa – cây cảnh và hệ thống làng nghề truyền thống. Sự phát triển của đô thị, dịch vụ du lịch, cảnh quan và nhu cầu nâng cao chất lượng sống tạo thị trường ngày càng đa dạng cho hoa cắt cành, hoa chậu, cây nội thất và cây xanh đô thị.

Hoạt động nghiên cứu, chọn tạo giống trong nước đã có những bước tiến từ khảo nghiệm giống nhập nội, lai tạo và chọn lọc những giống thích ứng với điều kiện sinh thái, đến xây dựng quy trình nuôi cấy mô, nhân nhanh cây giống sạch bệnh. Các đối tượng được giới thiệu gồm lan Hồ điệp, địa lan, lan Hoàng thảo, hoa cúc, hoa hồng, lay ơn, hoa đào và hoa sen. Công nghệ nhà màng, điều khiển nhiệt độ, ánh sáng, tưới và bón phân tự động, giám sát môi trường cùng quy trình bảo quản sau thu hoạch là những giải pháp nâng cao tính ổn định và hiệu quả của sản xuất hàng hóa.

Bên cạnh kết quả đạt được, các ý kiến tại seminar chỉ ra những điểm nghẽn về chất lượng và bản quyền giống, tiêu chuẩn cây giống, quản lý dịch hại và sức khỏe thực vật, dữ liệu ngành, logistics, năng lực bảo quản và sự liên kết giữa sản xuất với tiêu thụ. Vì vậy, phát triển trong giai đoạn tới không chỉ cần mở rộng diện tích mà còn phải hoàn thiện chuỗi giá trị, hệ thống tiêu chuẩn, nhân lực chuyên môn và năng lực tham gia thị trường quốc tế.

Hợp tác với AIPH: từ giống cây trồng đến đô thị xanh và thị trường quốc tế

Trong phiên trao đổi, các đại biểu tập trung thảo luận khả năng kết nối với AIPH trong đào tạo, trao đổi chuyên gia, tiếp cận công nghệ chọn tạo và nhân giống, thử nghiệm giống mới, kiểm soát sức khỏe cây giống và quản lý quyền đối với giống cây trồng. Việc vận dụng các tiêu chuẩn, thực hành tốt trong sản xuất, truy xuất nguồn gốc và đánh giá chất lượng được xem là điều kiện quan trọng để gia tăng sức cạnh tranh của sản phẩm Việt Nam.

Ông Tim Briercliffe đánh giá cao tiềm năng phát triển hoa, cây cảnh của Việt Nam, đặc biệt là sự đa dạng của nguồn vật liệu, khả năng nghiên cứu ứng dụng và những mô hình công nghệ cao. Tổng Thư ký AIPH trao đổi về khả năng kết nối các chuyên gia quốc tế, trong đó có mạng lưới chuyên môn tại Hà Lan, nhằm chia sẻ kinh nghiệm chọn giống, bảo hộ giống, tổ chức sản xuất và nâng cao tiêu chuẩn sản phẩm. Ông đồng thời lưu ý rằng phát triển xuất khẩu cần một lộ trình phù hợp, có sự chuẩn bị về chất lượng, tài chính, hậu cần và hệ thống đối tác thị trường.

Phát triển đô thị xanh là một nội dung xuyên suốt. Các bên trao đổi về vai trò của cây xanh, hoa và cảnh quan trong cải thiện môi trường đô thị, tăng khả năng thích ứng với khí hậu, nâng cao sức khỏe và chất lượng sống của cộng đồng. Đối với Việt Nam, hướng hợp tác được đề xuất bao gồm kết nối chuyên gia quy hoạch hạ tầng xanh, nghiên cứu lựa chọn loài cây phù hợp điều kiện khí hậu nóng ẩm, đánh giá hiệu quả môi trường và chia sẻ kinh nghiệm từ những thành phố có mô hình quản lý không gian xanh tiên tiến. Những kết quả thực tiễn, khi đáp ứng tiêu chí, có thể là cơ sở để các địa phương tìm hiểu chương trình AIPH World Green City Awards.

GS.TS. Đặng Văn Đông, Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu Rau quả, Học viện Nông nghiệp Việt Nam phát biểu tại buổi làm việc

Ông Tim Briercliffe, Tổng thư ký AIPH, trao đổi tại seminar về hợp tác chuyên gia, công nghệ và thị trường 

Định hướng triển lãm chuyên ngành và chương trình hợp tác giai đoạn 2027–2030

Một nội dung quan trọng được PGS.TS. Đặng Văn Đông đề xuất là nghiên cứu tổ chức triển lãm hoa, cây cảnh chuyên ngành tại Việt Nam theo chủ đề dự kiến “Hoa và cây cảnh Việt Nam vì những thành phố xanh”. Hoạt động hướng tới ba mục tiêu: giới thiệu sản phẩm và thành tựu của ngành; thúc đẩy trao đổi khoa học, công nghệ; tạo điều kiện giao dịch, kết nối thương mại giữa doanh nghiệp Việt Nam và quốc tế. Bên cạnh trưng bày giống, sản phẩm và mô hình sản xuất, triển lãm dự kiến kết hợp hội thảo kỹ thuật, kết nối doanh nghiệp và tư vấn về sở hữu trí tuệ đối với giống cây trồng.

Các hướng ưu tiên hợp tác được trao đổi gồm trao đổi chuyên gia và đào tạo; kết nối doanh nghiệp, thị trường; hợp tác khảo nghiệm và công nghệ giống; thí điểm quy trình kiểm soát sức khỏe cây giống; tăng cường quản lý an toàn sinh học; nâng cao năng lực bảo hộ và khai thác quyền đối với giống cây trồng. Đây là những gợi mở cho chương trình hợp tác dự kiến giai đoạn 2027–2030.

Theo định hướng thảo luận, Hội Sinh vật cảnh Việt Nam có thể làm đầu mối kết nối mạng lưới nghề nghiệp và đối ngoại; Viện Nghiên cứu Rau quả, Học viện Nông nghiệp Việt Nam tham gia về nghiên cứu, đào tạo, khảo nghiệm và chuyển giao công nghệ; các doanh nghiệp, hợp tác xã đảm nhiệm thí điểm, đầu tư và triển khai sản xuất; cơ quan quản lý và đơn vị tổ chức chuyên nghiệp phối hợp theo từng hoạt động. Phạm vi, nguồn lực và cơ chế thực hiện vẫn cần được các bên tiếp tục nghiên cứu, thống nhất trước khi triển khai chính thức.

Khảo sát thực tiễn các mô hình sản xuất hoa lan ứng dụng công nghệ cao

Gắn kết nội dung hội thảo với thực tiễn, đoàn AIPH cùng đại diện Hội Sinh vật cảnh Việt Nam và Viện Nghiên cứu Rau quả đã tham quan, trao đổi tại một số cơ sở sản xuất hoa lan tại Hà Nội. Chương trình giúp khách quốc tế trực tiếp tìm hiểu hệ thống nhân giống, mô hình nhà màng, tổ chức chăm sóc, điều khiển sinh trưởng và khả năng chủ động thời điểm ra hoa của lan Hồ điệp.

Tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Nông nghiệp Công nghệ cao Toàn Cầu, đoàn được bà Đào Minh Trang, Phó Tổng Giám đốc Công ty, giới thiệu về hoạt động nhân giống, nghiên cứu và phát triển sản phẩm lan Hồ điệp. Những trao đổi tại cơ sở tập trung vào công nghệ nhân giống mô, hệ thống sản xuất quy mô hàng hóa, nhu cầu hoàn thiện quy trình kỹ thuật và tìm kiếm cơ hội kết nối với đối tác quốc tế để mở rộng thị trường.

Đoàn tiếp tục khảo sát Hợp tác xã Đan Hoài – Flora Việt Nam tại khu vực Đan Phượng, Hà Nội. Bà Bùi Thị Hường Bích, Giám đốc Hợp tác xã, giới thiệu mô hình trồng lan Hồ điệp công nghệ cao với các giải pháp điều tiết điều kiện sinh trưởng và thời điểm nở hoa đáp ứng yêu cầu thị trường. Hoạt động tham quan cho thấy vai trò của ứng dụng công nghệ, kỹ thuật quản lý đồng đều sản phẩm và tổ chức sản xuất chuyên nghiệp trong việc nâng cao chất lượng, kéo dài thời gian khai thác giá trị thương phẩm và mở rộng các phân khúc tiêu thụ.

Đoàn tham quan Mô hình sản xuất hoa lan tại Công ty CP NN CNC Toàn Cầu

Đoàn công tác thăm mô hình sản xuất hoa lan Hồ điệp của Hợp tác xã Đan Hoài – Flora Việt Nam.

Tạo động lực cho nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và hội nhập

Seminar đã tạo không gian đối thoại thiết thực giữa nhà nghiên cứu, tổ chức chuyên ngành quốc tế và các chủ thể sản xuất – kinh doanh, từ đó xác định những lĩnh vực hợp tác có khả năng mang lại giá trị lâu dài. Điểm đáng chú ý là các định hướng không chỉ tập trung vào mở rộng sản xuất hoa thương mại mà còn đề cập đồng thời đến bảo tồn nguồn gen, chọn tạo giống, sức khỏe cây trồng, quyền đối với giống cây trồng, cảnh quan đô thị, bảo vệ môi trường và nâng cao năng lực tiếp cận thị trường.

Đối với Học viện Nông nghiệp Việt Nam và Viện Nghiên cứu Rau quả, chương trình góp phần tăng cường kết nối nghiên cứu khoa học với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và hợp tác xã, đồng thời mở rộng cơ hội hợp tác chuyên gia và chuyển giao công nghệ. Việc từng bước cụ thể hóa những đề xuất với AIPH và các đối tác sẽ là nền tảng để ngành hoa, cây cảnh Việt Nam phát triển theo hướng xanh hơn, thông minh hơn và hội nhập quốc tế sâu rộng hơn, đóng góp vào kinh tế nông nghiệp giá trị cao và xây dựng những đô thị đáng sống.

Nguồn: vnua.edu.vn